Yerel Özerklik Şartı ve Sorunları

KÜLTÜR SANAT .

Yerel Özerklik Şartı konusunun uzun bir serüveni var.

Üyesi olduğumuz Avrupa Konseyi içerisinde yeşerdi.

Konseyin, “Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi” ile birlikte önemli bir birimi var.

“Avrupa Yerel ve Bölgesel Yönetimler Kongresi”

Yerel Özerklik Şartı bu kongrenin stratejik hamleleriyle can buldu.

Kongre, konseyin “Danışma Organı”dır.

Avrupa Konseyi içinde mahalli yönetimleri temsil eder.

Yerel demokrasiyi destekler.

 

Kongre, 1994 yılına kadar “Daimi Konferans” statüsündeydi.

14 Ocak 1994’de Bakanlar Komitesi yeni bir karar aldı.

Kongre’ye dönüştürdü.

Daha da ciddiyet kazandı.

Yerel ve bölgesel anlamda itibarı arttı.

Tabi sorumlulukları da…

 

Yerel Özerklik Şartı, Yerel Yönetimlerin “Merkezi Otorite”den özerkliğini garanti eden bir anlaşmadır.

Taraf olan devletleri, yerel yönetimlerin siyasal, yönetsel ve mali yönlerden bağımsızlıklarını güvence altına almaya zorlayıcı kurallar içermektedir.

Yerel yönetimlerin dilediklerini yapmasına imkân tanımaktadır.

Yerel yönetimlere geniş mali özerklik sağlamaktadır.

Şart, diğer hükümet düzeylerinin ön izni olmadan kendi aralarında etkili bir işbirliği yapabilmek için yerel yönetimlere yetki vermektedir.

Yerel, bölgesel ve sınır ötesi seviyelerinde yerel yönetimlerin birlikler veya konsorsiyumlar oluşturmalarına imkân tanımaktadır.

 

Güçlü ülkeler için daha çok demokrasi demek.

Şartlarını sağlayıp, doğru uygulandığında daha çok refah demek.

Ancak tecrübeyle sabit sıkıntıları da yok değil.

Şartı imzalayan ülkelerdeki en büyük şikâyet “ulusal bütünlük” zedelenmesi.

Yerelin kendi başına uluslar arası siyasi ve ekonomik anlaşmalar yapması başı çekenler.

 

Şart, Avrupa Konseyi tarafından 1985’te imzaya açıldı.

8-10 Kasım 1984 tarihinde Roma Konferansı’nda tartışıldı.

Yaptırım gücünün ne olacağı sorgulandı.

Türkiye ve bazı devletler bu şartın tavsiye niteliğinde olmasını istedi.

Bazı devletler ise “sözleşme” şeklinde yer almasını istedi.

 

Sonuç olarak; Türkiye, 21 Kasım 1988’de imzaladı.

Ardından onayladı.

Ancak ekonomik ve hukuksal alanlarda bazı maddelere şerh koyarak kabul etti.

Birçok Avrupa ülkesi de böyle yaptı.

 

Ne kadar doğru bir karar olduğu bugün daha iyi anlaşılıyor.

Türkiye’de yapılan ve yapılacak olan yerel yönetim reformlarının özel durumları vardır.

Reformlar halkın refahı ve huzuru için yapıldığı gibi güvenliğini de içermelidir.

Ancak bizde merkezin yerel yönetimlere bakış açısı, yerel yöneticilerinde merkeze bakış açısı tartışmalıdır.

 

“Yerellik” bizde farklı anlaşılmaktadır.

Ya da başka amaçlar için kullanılmaktadır.

“Yerel Yönetimleri Güçlendirmek” ile “Âdemi Merkeziyetçilik”teki “yerellik ilkesi” aynı kavramlar değildir.

İdari ilkeleri farklıdır.

Güçlü yerel yönetimlerde yetki paylaşımı vardır.

Merkez yerele daha fazla sorumluluk yükler.

Âdemi merkeziyetçilik “kendi kararını” kendi alır.

Kendi personelini, “kendi kaynağı” ile atar.

Avrupa Konseyi, Dünya Bankası gibi uluslar arası kuruluşların politikalarının sonuçları ortada…

Tamamen Âdemi Merkeziyetçilik üzerine etkileri var.

 

Yerel Özerklik Şartı maddeleri bir idealden bahsetmektedir.

Her ülke, özel koşullarına göre bu hedefe dair adımlar atabilir.

Fransa şartı onaylamadan da birçoğunu uygulamaktadır.

İspanya’da çekince koymuş, kendisine uygun maddelerini uygulamaktadır.

Bizim ülkemizde de bu bakış açısı kısmen geçerlidir.

Belediye kanununda “hukuka uygunluk denetimi” ile vesayet sınırlandırılmıştır.

Yerindelik denetimi için yerel unsurlar oluşturulmuştur.

Kent konseylerine, mahallelilere haklar verilmiştir.

Yönetime katılmaları, çözümler noktasında fikirleri konusunda açılımlar yapılmıştır.

 

Çok sıkıntılı günler yaşıyoruz.

İçeride ve dışarıda uluslar arası mücadelelerin içerisindeyiz.

Bugün yaşadıklarımızın yerel boyutu da merkezi boyutu da ortadadır.

Cizre başta olmak üzere birçok yerde emniyet güçlerimize saldırılmaktadır.

Halkımız büyük sıkıntılar çekmektedir.

 

Sebeplere bakıldığında acı bir gerçekle yüzleşmek zorundayız.

Birçok olayın altında yerel yöneticilerin ihmalleri veya kasıtlı kararları var.

Bugün “Yerel Özerklik Şartı” tamamıyla kabul olmuş olsaydı!…

Nasıl neticeleri olurdu?

Görünüm zengin & masaüstü ekranı
Mobile git Yerel Özerklik Şartı ve Sorunları | Ayhan Çiftçi

Yorumlar

bu köşe yazısı için ne düşünüyorsunuz
Küfür, hakaret vb. yorumları yayınlayamayız.
  • hasan Salı, 16:06

    3 sene önce bu da geçebilirdi, çok şükür geçmemiş.

Site yazarları

Diğerleri

Genç yazarlar

Diğerleri
on5yirmi5.com takip edin
Hakkımızda Künye İletişim Reklam

Kullanım Şartları Yayın İlkeleri Hata Bildir - Görüş Yaz

Copyright © 2008-2019 - Tüm hakları saklıdır.