twitterfacebook

Türk Bilim adamından önemli buluş

türk bilim adamından önemli buluş
Gıdalardaki jelatinin menşeini DNA kodlarını çözerek buldu.

Zeynep Haşlak’ın haberi

Fatih Üniversitesi Genetik ve Biyomühendislik Bölümü Araştırma Görevlisi Ergün Şakalar, başta gıda olmak üzere pek çok sektörde kullanılan jelatinin hangi hayvana ait olduğunu tespit eden yöntemi buldu. Gıdanın içinde parçalanmış halde bulunan jelatin DNA'larını 'yap boz' gibi bir araya getiren Şakalar, jelatinin inekten mi yoksa domuzdan mı üretildiğini ortaya çıkarıyor.

Gıdadan deterjana, tıptan eczacılığa, kâğıt sanayiinden kozmetiğe kadar birçok alanda kullanılan ve özellikle Avrupa'da çokça domuz kemiğinden üretilen jelatin, vatandaş için korkulu rüya olmaktan çıkıyor. Fatih Üniversitesi Genetik ve Biyomühendislik Bölümü Araştırma Görevlisi Ergün Şakalar, 5 yıl süren bilimsel çalışmalardan sonra jelatinin menşeini tespit edebilecek bir yöntem buldu.

Genç bilim adamı, özellikle gıdalarda protein kaynağı, jelleştirici ve su tutucu özellikleriyle katkı maddesi olarak kullanılan jelatinin sığırdan mı yoksa domuzdan mı elde edildiğini belirlemek için bir metot geliştirdi. Jelatinin gıdada yüksek basınç ve sıcaklık gibi ağır işleme şartlarında DNA'sı zarar gördüğü için hangi hayvandan yapıldığı anlaşılamıyordu. Şakalar, bunun için önce jelatin üretimi yaptı. Ardından jelatinin gıdalarda kullanılırken DNA'sının hangi oranlarda parçalandığını hesapladı. DNA parçalarının uzunluklarını ölçtü. Bu parçaların birleştirilmesini ve jelatinden çıkarılmasını sağlayan özel solüsyonlar hazırladı. Diğer taraftan gıdadan çıkardığı jelatin DNA'larını birleştirerek eldeki domuz ve inek jelatinleriyle karşılaştırdı. Böylelikle gıdadaki jelatinin hangi hayvana ait olduğu ortaya çıktı. Şakalar, "5 yıldır hep bu mutlu haberi verebilmek için yoğun çalışmalarda bulunduk. Bugün gerçekten çok mutluyum çünkü insanlar gıdalarında kullanılan jelatinin kaynağını artık öğrenebilecekler. Bu ise hem üretici mağduriyetini giderecek hem de tüketicilerin haklarını koruyacak." diyerek heyecanını ortaya koyuyor. Araştırma görevlisi, "Gıda firmaları, yerli üretim olmadığı için jelatinin büyük kısmını ithal ediyor. Ancak hangi hayvandan üretildiğini bilemiyordu. Geliştirdiğimiz yöntemle jelatinlerini analiz ettirebilirler." müjdesini veriyor. Jelatinin kaynağının tespitinin sağlık, ekonomik, hukukî ve dinî açıdan çok önemli olduğuna da dikkat çekiyor.

Jelatinin kaynağını bilmek şartıyla altın gibi bir ürün olduğunu söyleyen Ergün Şakalar, jelatin haberleriyle insanlarda bu önemli ürüne karşı korku oluştuğunu söylüyor. Şakalar, bu kadar önemli bir ürüne insanların temkinli yaklaşma sebebinin dünyada üretilen toplam jelatinin yaklaşık yüzde 80-85'inin domuzdan üretilmesi olduğunu aktarıyor. Bu önemli ürünün Türkiye'de yeterince üretilmediğini ve bu alanda büyük bir boşluk olduğunu söylüyor. Şakalar, Türkiye'de jelatin üretimi yapıldığı takdirde kollajen içeren 500 bin ton civarındaki hayvansal atığında iyi bir şekilde değerlendirilmiş olacağına dikkat çekiyor.

Jelatinin kodlarını çözen yönteme ödül

Genetik ve biyomühendislik başarısı olarak akademik dünyada ses getiren buluşa takdir ve ödül yağıyor. Jelatinin kaynağını bulan yöntem akademik olarak yayınlandı ve çeşitli ödüller aldı. Jelatin çalışması 4. Uluslararası Gıda ve Beslenme Kongresi'nde büyük ilgi gördü. 2.Ulusal Biyoteknoloji Öğrenci Kongresi'nde de sunulan "Jelatin DNA'sının Moleküler Tespiti Üzerine Bir Araştırma'' bildirisi birinci oldu. Ödülünü Bilim, Sanayi ve Teknoloji Bakanı Nihat Ergün'den alan Ergün Şakalar'a ayrıca '6. Çevre Sorunları Kongresi'nde de ödül verildi.

Jelatin birçok alanda kullanılıyor

Jelatin, yarı saydam, kırılgan, renksiz ya da sarımsı, tatsız ve kokusuz, yüzde 80-90 protein içeren, granül toz ya da film şeklinde üretilen katı bir madde. Hayvanların deri, kemik, ligament ve tendonlarındaki kollajen proteinin kısmî hidrolizi ile elde ediliyor. Yüzde 90 protein içeren jelatinin yüzde 70'i gıda endüstrisinde işleniyor. Lokum ve lokuma benzer şekerlemelerde (jelibon gibi), krem şantilerde, kaymaklarda, yoğurtta, tereyağı ve margarinde, çorbalarda, hazır kahvelerde, ketçap ve mayonezlerde, dondurma gibi ürünlerde, salam ve sosislerde koruyucu ve besleyici olarak kullanılıyor. Tıpta ve ilaçta kapsül üretiminde faydalanılıyor.

Zaman
 

yayın : 26 Mayıs 10:33

ergün şakalar dna jelatin

Yorumlarınız
Adınız


ÇOK OKUNANLAR
  • Burs ve kredi başvuruları ne zaman başlıyor?

    Burs ve kredi başvuruları ne zaman başlıyor?

    Kredi Yurtlar Kurumu burs ve kredi başvuruları ne zaman başlayacak? 2014 KYK Başvuru tarihleri ile ilgili ayrıntılı bilgi haberimizde.

  • TEOG'da tercih maratonu başlıyor /

    TEOG'da tercih maratonu başlıyor

    TEOG'da başarı gösterenlerin liselere yerleşme tercihleri yarın başlıyor. Yüzbinlerce öğrenci okuyacağı lise için tercihte bulunacak. Tercih yapamayanlar için ise okul yönetimleri uygun bir seçim yapacak. Sonuçlar ise 22 Ağustos'ta açıklanacak.

  • İsrail protestosunda Yahudi yazar gözaltına alındı /

    İsrail protestosunda Yahudi yazar gözaltına alındı

    ABD'de İsrail'in Gazze'ye saldırılarını protesto eden ünlü Yahudi yazar ve bilim adamı Norman Finkelstein ve yaklaşık 20'ye yakın arkadaşı gözaltına alındı.

  • İhsanoğlu İstiklal Marşı'nı bilmiyor mu? /

    İhsanoğlu İstiklal Marşı'nı bilmiyor mu?

    İhsanoğlu, okuduğu İstiklal Marşı dizeleri için "Çanakkale şehitleri şiirinden heralde" dedi.

  • Ulaşım hiç olmadığı kadar ucuz olacak! /

    Ulaşım hiç olmadığı kadar ucuz olacak!

    Ankara-İstanbul arasında tek seferde 410 yolcu taşıyan hızlı tren karayoluna bağımlılığı bitirecek. İthal edilen akaryakıt yerine elektrik kullanılarak, ulaşım 10 kat daha ucuza gelecek.

  • İsrail yine BM okulunu vurdu! /

    İsrail yine BM okulunu vurdu!

    Filistin Sağlık Bakanlığı, İsrail topçu birliklerinin, Gazze Şeridi'nin kuzeyindeki Filistinlilerin sığındığı BM'ye bağlı bir okula düzenlediği saldırıda ilk belirlemelere göre, 20 kişinin hayatını kaybettiğini, onlarca kişinin yaralandığını belirtti

  • Federal Hâkim: “Petrole el konulamaz” /

    Federal Hâkim: “Petrole el konulamaz”

    ABD'de Federal Hâkim, Teksas mahkemesi Kuzey Irak petrolüne el koyma kararının uygulanamayacağına hükmetti.

  • HSBC bazı Müslümanların hesaplarını kapattı /

    HSBC bazı Müslümanların hesaplarını kapattı

    Cordoba Vakfı hesaplarının kapatılmasının nedenini; “Gazze için 20 ülkede 70 milyon sterlinlik yardım projeleri düzenlemeleri" olduğunu belirtiyor.

  • Seçimler için 54 ülkede sandık kuruldu /

    Seçimler için 54 ülkede sandık kuruldu

    Cumhurbaşkanlığı seçimleri için yurtdışındaki seçmenler için 54 ülkeye sandık kuruldu. Oy kullanma işlemi yarın başlayacak. Gümrüklerde oy kullanma işlemi ise geçen hafta başlamıştı.

ÖZEL DOSYALAR

/Scripts/lib/jquery-2.0.0.min.js